Inleiding

Voor u ligt het inhoudelijk en financieel jaarverslag van de stichting Nusantara Amsterdam, die verder in dit verslag wordt aangeduid als Nusantara-Amsterdam.
Het jaarverslag is een uitgebreider beschrijving van de stichtingsactiviteiten, dat is gemaakt voor de gemeente Amsterdam ter verantwoording van de verkregen subsidiegelden en waarmee we een beeld geven van de doelstelling en ambitie van onze stichtingsorganisatie. Het jaar 2017 is het elfde jaar dat Nusantara-Amsterdam op (periodieke en eenmalige) subsidie van de gemeente Amsterdam heeft mogen rekenen. Tegelijkertijd is een nieuw bestuur aangetreden, waarmee we onze intrede doen in het eerste jaar van dit tweede decennium. Dit elfde jaar is ook een goed moment om terug te blikken, waarmee we dit jaarverslag ook afsluiten met de resultaten in het eerste jaar van ons tweede decennium.

Samenvatting

De afgelopen 10 jaar heeft Nusantara-Amsterdam jaarlijks vijf soos- en netwerkmiddagen georganiseerd. Deze middagen werden bezocht door gemiddeld 150 ouderen uit de gehele stad. Hoewel de ouderen met een achtergrond in voormalig Nederlands Indië/Indonesië nog steeds de meerderheid vormen, worden deze middagen ook bezocht door Afro-Surinaamse, Afro-Caribische en Euro-Hollandse ouderen. Deze verbreding is de afgelopen jaren ook nadrukkelijk het doel van Nusantara-Amsterdam geweest.
Tijdens de netwerk- en soosdagen wordt informatie en voorlichting gegeven over belangrijke onderwerpen, worden ouderen over hun levensgeschiedenis geïnterviewd en vinden muzikale optredens plaats. Het geheel wordt afgesloten met een gezamenlijke maaltijd. De soos- en netwerkdagen zijn voor veel ouderen een belangrijk ankerpunt. Om die reden overweegt Nusantara-Amsterdam in 2018 meer ontmoetingsbijeenkomsten, ook op kleinere schaal te organiseren. Er is grote behoefte aan plekken waar onze ouderen zich thuis voelen.
Door de toenemende vraag om ondersteuning en zorg, die recht doet aan de culturele achtergrond heeft Nusantara-Amsterdam samenwerking met andere organisaties gezocht om hier in Amsterdam meer invulling aan te geven. We verwachten dat deze samenwerking in 2018 verder gestalte krijgt. Ook overweegt Nusantara-Amsterdam in 2018 in samenwerking met een professionele organisatie spreekuren te gaan houden voor persoonlijke vragen van de ouderen.
Een tweede belangrijke pijler zijn de jaarlijkse Herdenkings- en Bevrijdingsdagen. Nusantara- Amsterdam vindt het uiteraard belangrijk dat hij een actieve rol speelt bij de Indië herdenkingen. Nusantara-Amsterdam is alweer enige jaren vertegenwoordigd bij de Doden(sporen) Herdenking in Loenen, Amsterdam Zuidoost, Amstelveen en Arnhem.
Nusantara-Amsterdam neemt ook deel aan activiteiten die in het kader van einde 2e Wereldoorlog in Nederland worden georganiseerd. Zo hielden we op 5 mei en op 16 augustus vrijheidsmalen in het Amsterdam Museum en in de OBA, waarbij lezingen werden verzorgd over o.a. de bijdrage van verzetshelden afkomstig van de overzeese koloniën.
Nusantara-Amsterdam ziet het als een belangrijke doelstelling dat de komende jaren bij de Nationale Herdenkingen het einde van de 2e Wereldoorlog in Azië, Oceanië en elders een volwaardig onderdeel wordt.
De derde pijler van Nusantara-Amsterdam is de Gedeelde Geschiedenis. In dat kader zijn in 2017 twee succesvolle projecten uitgevoerd en afgerond. Zwart onder Oranje was een zeer geslaagde samenwerking tussen ouderen (2e generatie) en jongeren (3e en 4e generatie) over thema’s die verbonden zijn met de geschiedenis van kolonisatie, dekolonisatie, bevrijding en de doorwerking daarvan in de huidige Nederlandse samenleving. Er vonden vijf edities plaats, die telkens door meer dan 100 mensen werden bezocht. Een andere succesvolle projectactiviteit in het kader van Gedeelde Geschiedenis is de uitgave van het boek Antara Nusa, dat op 24 februari 2018 wordt gepresenteerd en een uitvloeisel is van de projecten ‘Verhalen van Overzee’ en het ‘Vertelproject Verhalen uit de Oost’. Dit laatstgenoemde project is al eerder dit jaar verantwoord naar de gemeente.
Door de jaren heen is er heel wat geschreven over afwikkeling en verwerking van het einde van Indië. Opvallend dominant is daarbij de stem van de totoks [witte Nederlanders]. Het boek Antara Nusa wil de lezer een meerstemmig perspectief aanbieden door 10 vertellers aan het woord te laten van Indische, Molukse, Timorese, Indonesisch-Chinese en Surinaamse afkomst. Ook al stonden sommigen van hen in het verleden lijnrecht tegenover elkaar, in dit boek krijgt ieder de gelegenheid om hun kant van het verhaal te vertellen en daar alsnog erkenning voor te vragen. Een boek over verlies, ontheemding en ontworteling, maar ook over veerkracht, moed en overlevingskunst.
Het uiteindelijk doel van deze projecten Gedeelde Geschiedenis is dat de Geschiedenis van de (voormalige) overzeese koloniën in Azië, in Amerika en in Afrika ook verwoord en gezien zal worden vanuit het perspectief van de overheersten en dat dit perspectief een volwaardige plaats krijgt in de Nederlandse geschiedenis, die op de scholen onderwezen gaat worden.

Wij wensen u veel leesplezier met dit jaarverslag.

Bestuur stichting Nusantara Amsterdam

 

INHOUDELIJK VERSLAG

Netwerkdag en pilot project

De eerste twee activiteiten in 2017 hebben op donderdag 12 januari en op zondag 15 januari 2017 plaats gevonden. De eerste activiteit is een Netwerk- en Vrijwilligersdag met alle actieve medewerkers, die in een bijzondere bijeenkomst heeft plaats gevonden, waar we met bestuur, vrijwilligers en speciale genodigden ons voorbereiden op de tweede activiteit en pilotproject-bijeenkomst ‘Zwart onder Oranje’. De 30-tal aanwezigen kregen tevens een presentatie over de geplande Netwerk- en Soosdagen en de activiteiten Erfgoeddagen & Gedeelde Geschiedenis, die door het bestuur van Nusantara-Amsterdam werd gepresenteerd. Het verslag van dit pilotproject ‘Zwart in dienst van Oranje naar Zwart onder Oranje’ is vorig jaar januari al ingediend bij en verantwoord naar de gemeente Amsterdam.

Verhalen van Overzee

De derde stichtingsactiviteit in 2017 is onderdeel van het project Verhalen van Overzee, in de vorm van een eerste in de reeks van vijf verhalensalons, die op donderdag 2 februari, in de grote theaterruimte van het buurthuis Holendrecht heeft plaats gevonden. Tijdens de verhalensalons worden de oudere bezoekers van de Soos- en Netwerkdagen en van soortgelijke activiteiten van onze partnerorganisaties gevraagd om hun persoonlijke verhalen met ons te delen. Op deze wijze werden (potentiële) vertellers in de gelegenheid gesteld om, bij wijze van opwarming en kennismaking met oral history, gezamenlijk herinneringen op te halen en deze met elkaar te delen. Door te luisteren naar elkaars verhalen en herinneringen werden de eigen verhalen en herinneringen als het ware wakker geschud en kon ook concreet worden gemaakt welke onderwerpen tijdens het interview aan bod zouden komen. Op vrijdag 21 april vond de tweede verhalensalon plaats in een samenwerkende bijeenkomst met en bij stichting IMOA in Amsterdam. Op vrijdag 5 mei en op woensdag 16 augustus vonden twee zeer speciale verhalensalons annex vrijheidsmalen plaats, respectievelijk in het Amsterdam Museum en de Openbare Bibliotheek Amsterdam Zuidoost, die gelieerd zijn aan de herdenking en viering van einde WO-II en bevrijding van kolonisatie, door lezingen van drs. Ron Habiboe, mevrouw mr. Peggy Lesquillier, mevrouw en auteur drs. Yvette Kopijn, afgewisseld met uitgesproken columns van de 93-jarie mevrouw drs. Francisca Pattipilohy, de heer Armando Ello en de persoonlijke verhalen in dialoog met de bezoekers over oorlog, verzet, gevangenschap, moed, verraad en heldendom.
In het licht van deze twee projectactiviteiten werd op donderdag 4 mei op het ereveld in Loenen en in Amsterdam Zuidoost, op maandag 14 augustus in het Broerse Park te Amstelveen, op zaterdag 19 augustus op het landgoed Bronbeek te Arnhem, door een delegatie van bestuursleden, actieve vrijwilligers, ouderen en jongeren van Nusantara-Amsterdam deelgenomen aan en bloemstukken/kransen gelegd bij, respectievelijk de (nationale) Doden Herdenking, de Indië-Herdenking en de Dodensporen Herdenking.
Tenslotte vond op zondag 5 november een laatste verhalensalon in 2017 plaats in een samenwerkende bijeenkomst met de stichting Nusantara Zorg te Bussum. Deze vier verhalensalons zijn bezocht door een groep bezoekers van gemiddeld 30 tot 90 personen.

Soos- en Netwerkdagen

Op donderdag 16 februari vond de eerste Soos- en Netwerkdag in 2017 plaats. Deze eerste, in de reeks van vijf periodieke Netwerk en Soosdagen, heeft het vertrouwde 3-in-1 programma, met meer bewegen voor ouderen, een (welzijn of zorg)thema door de heer Chris Rijken, oud-voorzitter van SIOH uit Haarlem, over het lieflijk Indië, een wooncentrum voor (Indische & Molukse) ouderen.
Op donderdag 20 april 2017 heeft de tweede Netwerk- en Soosdag plaats gevonden met een inleiding over zorg en welzijn voor ouderen en minder validen door mevrouw Ingrid Vasseur, bestuurslid van vereniging De Zonnebloem. De heer Ernst Kraft van Ermel nam als gastspreker de bezoekers mee naar zijn persoonlijke verhaal, die plaatsvond in Indië , het huidige Indonesië, waarmee hij een schrijversprijs heeft mogen ontvangen. Op donderdag 1 juni 2017 vond de derde Netwerk- en Soosdag plaats met een inleiding van de heer Alfons Schiphuis, directeur van stichting Residentie Buitenzorg uit Groningen, over zorg en welzijn voor Indische en Molukse ouderen.
Op donderdag 21 september 2017 vond de vierde Netwerk- en Soosdag plaats met een lezing van de heer Remy Benjamins, bestuurssecretaris van stichting Nusantara Zorg uit Apeldoorn-Ugchelen, over zorg en welzijn voor Indische, Molukse en Surinaams-Javaanse ouderen.
Op donderdag 16 november 2017 vond de vijfde Netwerk- en Soosdag plaats met een lezing over zorg en welzijn voor Indische, Molukse en Turkse ouderen door de heer Gert van der Pluijm, directeur van wooncentrum Raffy uit Breda. Alle vijf keren bracht mevrouw Jettie Soedira met de activiteit meer bewegen voor ouderen, poco-poco en Indonesische dansen de benen van de oudere bezoekers volop in beweging. Het gemiddelde aantal bezoekers van de vijf NeS-dagen bedroeg ruim 160 personen per keer.

Zwart onder Oranje

De achtste stichtingsactiviteit in 2017 is de tweede (vervolg)bijeenkomst Zwart onder Oranje, die op zaterdag 20 mei in het Amsterdam Museum plaatsvond, met boeiende inleidingen van de heer dr. Hans Straver en de heer drs. Liem Soei Liong over het Molukse verzet in het jaar 1817 onder leiding van Kapitan Pattimura tegen het terugkerende Nederlands koloniaal gezag, met intergenerationele dialogen tussen de ‘jonge’ Pattimura ’s van de 20e eeuw en de jongeren van Zwart onder Oranje, afgewisseld door muzikale en dans performances.
De derde bijeenkomst Zwart onder Oranje vond op zaterdag 29 juli 2017 tijdens het Kwaku Summer Festival, in het Bijlmer Parktheater plaats. In het kader van het thema Verzet werden drie panelgesprekken gehouden tussen ouderen en jongeren, voorafgaand door inleidingen o.a. van mevrouw drs. Pearl Pengel en mevrouw drs. Joyce Cordus, afgewisseld door twee dansgroepen, spoken-word-performer en een muziekkoor. De expo ‘Kinderen Aller Volkeren’ werd met drie nieuwe jongerenportretten uitgebreid en was enige weken in de foyer van het Bijlmer Parktheater te bezichtigen geweest. In het verlengde van dit thema vond op zaterdag 26 augustus in een samenwerkende bijeenkomst met stichting ProFor de Tula Herdenking en Viering plaats, met inleidingen, intergenerationele dialoog tussen ouderen en jongeren van Zwart onder Oranje plaats, afgewisseld door muzikale en dansperformances. De expo ‘Kinderen Aller Volkeren’ werd op deze dag tentoon gesteld.
De vierde bijeenkomst Zwart onder Oranje vond op zaterdag 21 oktober in de Openbare Bibliotheek Amsterdam Zuidoost plaats, die de Indo-Afrikaanse KNIL militairen, geronseld voor het KNIL tussen 1831 en 1870 en hun nazaten belichtte met twee inleidingen van mevrouw dr. Ineke Kessel en mevrouw en schrijver Griselda Molemans, afgewisseld met dialogen met het publiek en een filmvertoning van ‘De Vergeten Krijgers’.
De vijfde en laatste bijeenkomst Zwart onder Oranje in 2017 vond op zondag 3 december in het Amsterdam Museum plaats. Drie thema’s kwamen aan de orde: Etnisch profileren, Zwarte Piet en Solidariteit, voorafgaand door drie inleidingen, respectievelijk van de heer Miguel Heilbron, van mevrouw Simone Zeefuik en van mevrouw dr. Daphina Misiedjan, met drie wisselende panelgesprekken tussen jongeren, ouderen, en in dialogen met het publiek en afgesloten door spoken word performances. Het gemiddelde aantal bezoekers van deze vier bijeenkomsten Zwart onder Oranje bedroeg ruim 100 personen per keer.

De samenwerkingspartners van Nusantara-Amsterdam zijn:

Bewonerscommissie De Drecht, Buurthuizen Zuidoost, werkcomité NeS-dagen, projectteam Zwart onder Oranje, Indo-Afrikaans Kontakt, Recreatie Oorlogsveteranen Surinamers, Asanteman Association Netherlands, Zieraad, Indogo, LM Publishers, ProFor, GIM/Gunung Batu Amsterdam, Moluks Museum, KITLV, Ninsee, Nusantara Zorg, Residentie Buitenzorg, Raffy, Openbare Bibliotheek Amsterdam Zuidoost, Imagine IC, Amsterdam Museum, Amsterdam Comité 4en5mei, Bijlmer Parktheater, Landelijk Overlegorgaan Minderheden, Perhimpunan Persaudaraan Indonesia, Herdenking Slachtoffers en Getroffenen in Nederlands-Indië, SHBSS en VenZo.

Stichtingsgegevens

Stichting Nusantara Amsterdam
p/a Snelleveldstraat 34
1107 VW Amsterdam Zuidoost
Telefoon: 06-20123733
E-mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
Website: www.nusantara-amsterdam.nl
Kamer van Koophandel: 34247121
IBAN rekeningnummer: NL32 RABO 01213 98277

Raad van Bestuur:
Dhr. J. Metekohij, voorzitter
Mw. I. Vasseur, vicevoorzitter
Dhr. H. Nahumury, secretaris
Dhr. P. Gan, penningmeester
Mw. M. Weide, lid
Dhr. H. Moeskops, lid

Raad van Advies:
Dhr. G. Hahury
Dhr. F. Steijlen
Dhr. E. Meyer